Κεφάλαιο 4 από 6
Από εδώ και πέρα το φυτό δεν χτίζει πια δομή, γεμίζει αυτήν που έχει. Αυτό αλλάζει τη δουλειά: λιγότερες παρεμβάσεις, περισσότερη παρατήρηση — και έλεγχος μία φορά την εβδομάδα αν μένει υγρασία ανάμεσα σε όλο και πιο πυκνούς ανθούς.
Μετά την αλλαγή συμβαίνει πρώτα το αντίθετο απ’ ό,τι περιμένει κανείς: το φυτό συνεχίζει να τεντώνεται, συχνά αρκετά. Αυτό κρατά μία με δύο εβδομάδες και είναι ο λόγος που το ύψος στην αλλαγή ήταν τόσο καθοριστικό.
Μόνο μετά εμφανίζονται οι πρώτες λευκές τρίχες στις μασχάλες των φύλλων. Από εκεί η ενέργεια πηγαίνει στους ανθούς και όχι στο ύψος.
Αν σε αυτό το διάστημα δείτε ότι μένει χωρίς χώρο κάτω από το φως, έχετε ακόμη μία επιλογή: να δέσετε κλαδιά προς τα κάτω. Το κόψιμο δεν είναι πια επιλογή.
Η λίστα είναι σύντομη, και είναι το σημαντικότερο κομμάτι αυτού του κεφαλαίου.
Στην ανθοφορία έχουν ακόμη νόημα δύο παρεμβάσεις, και οι δύο νωρίς και οι δύο με μέτρο.
Αφαίρεση των κάτω κλαδιών που σχεδόν δεν παίρνουν φως: θα δώσουν μόνο μικρούς, αραιούς ανθούς και πιάνουν ενέργεια που πάνω αποδίδει περισσότερο. Γίνεται μία φορά τις δύο πρώτες εβδομάδες, όχι συνεχώς.
Κάποιο μεμονωμένο μεγάλο φύλλο που ακουμπά κατευθείαν πάνω σε έναν ανθό μπορεί να φύγει: εκεί κρατά υγρασία. Το μαζικό ξεφύλλισμα δεν είναι κόλπο για περισσότερη παραγωγή: το φυτό γεμίζει τους ανθούς με τα φύλλα που του έχουν μείνει.
Οι ανθοί βαραίνουν, και πιο γρήγορα απ’ ό,τι νομίζει κανείς. Ένα κλαδί που γέρνει από το βάρος του την έβδομη εβδομάδα σπάει την όγδοη.
Το απλούστερο είναι ένα δίχτυ τεντωμένο οριζόντια πάνω από τα φυτά όσο είναι ακόμη αρκετά μικρά: τα κλαδιά μεγαλώνουν μέσα από αυτό και στηρίζονται μόνα τους. Αν η στιγμή έχει περάσει, δέστε τα κλαδιά ένα ένα σε πασσάλους.
Εγκαίρως σημαίνει: πριν φανεί απαραίτητο. Ένα κλαδί που έχει ήδη γείρει ισιώνει δύσκολα χωρίς να σπάσει.
Πυκνοί ανθοί και υγρός στάσιμος αέρας είναι οι συνθήκες που χρειάζεται η μούχλα των ανθών. Ξεκινά από μέσα και απ’ έξω φαίνεται μόνο όταν δουλεύει ήδη αρκετό καιρό — σαν ένα μαραμένο φύλλο στη μέση του ανθού που βγαίνει χωρίς καμία αντίσταση όταν το τραβήξετε.
Γι’ αυτό δεν υπάρχει θεραπεία, μόνο πρόληψη: ένας ανεμιστήρας που κινεί τον αέρα ανάμεσα στα φυτά, αρκετός χώρος ανάμεσά τους και ένας εξαερισμός που παίρνει πραγματικά τον υγρό αέρα.
Προστίθεται η ίδια η υγρασία, που κατεβαίνει σταδιακά σε όλη την ανθοφορία. Από ποιο σημείο γίνεται κρίσιμη και πώς σχετίζεται με τη θερμοκρασία βρίσκεται, με υπολογιστή, στη σελίδα του VPD. Εδώ μετράει περισσότερο κάτι άλλο: να κοιτάτε μέσα στη μάζα των φυτών μία φορά την εβδομάδα, όχι μόνο από πάνω.
Ανεβαίνει αισθητά από τη μέση της ανθοφορίας και φτάνει στο μέγιστο τις τελευταίες εβδομάδες. Όποιος αντιδρά τότε, αντιδρά αργά.
Ένα φίλτρο άνθρακα στον εξαερισμό είναι η συνηθισμένη λύση. Για να λειτουργεί, ο αέρας πρέπει να περνά μέσα από αυτό και όχι δίπλα — δηλαδή: η σκηνή πρέπει να είναι σε ελαφριά υποπίεση, με τα τοιχώματα λίγο τραβηγμένα προς τα μέσα.
Οι ανθοί κερδίζουν κυρίως πυκνότητα, όχι πια μέγεθος. Ταυτόχρονα τα κάτω φύλλα μαζεύονται και κιτρινίζουν: σε αυτή τη φάση είναι φυσιολογικό και όχι έλλειψη, αρκεί να πηγαίνει από κάτω προς τα πάνω και οι ανθοί να μένουν σφιχτοί.
Η ζήτηση θρεπτικών πέφτει ξανά προς το τέλος· η κορυφή είναι στη μέση της ανθοφορίας, όχι στο κλείσιμο. Οι τιμές ανά φάση βρίσκονται στη σελίδα pH και EC.
Πότε ακριβώς κόβεται δεν το αποφασίζει το ημερολόγιο, αλλά το φυτό — γι’ αυτό υπάρχει ξεχωριστό κεφάλαιο. Αυτό που μπορείτε να κάνετε ως τότε: να σχεδιάσετε την ημερομηνία σε γενικές γραμμές και να λογαριάσετε το στέγνωμα, που παίρνει άλλες δύο καλές εβδομάδες.
Τρία πράγματα: τη μέρα των πρώτων ορατών στύλων, οτιδήποτε παράξενο σε φύλλα ή ανθούς, με ημερομηνία, και την εβδομάδα που καθαρίσατε τελευταία φορά.
Το πρώτο σημείο είναι η πραγματική αρχή του χρόνου ανθοφορίας: οι ενδείξεις της τράπεζας σπόρων αναφέρονται συνήθως σε αυτήν και όχι στη μέρα της αλλαγής φωτός. Αν καταγράψετε και τα δύο, την επόμενη φορά ξέρετε πόσο κράτησε το δικό σας τέντωμα.
Ανάλογα με την ποικιλία, από επτά έως δώδεκα εβδομάδες, και περισσότερο στις ποικιλίες πολύ μεγάλης ανθοφορίας. Η ένδειξη της τράπεζας αναφέρεται συνήθως στη μέρα των πρώτων στύλων, όχι στην αλλαγή φωτός: ανάμεσά τους υπάρχουν ακόμη μία με δύο εβδομάδες. Ο υπολογιστής ημερομηνίας συγκομιδής αθροίζει και τα δύο.
Είναι φυσιολογικό και λέγεται τέντωμα: την πρώτη ή τη δεύτερη εβδομάδα το ύψος διπλασιάζεται ή τριπλασιάζεται. Μόνο μετά η ενέργεια πηγαίνει στους ανθούς. Γι’ αυτό δεν αλλάζετε στο τελικό ύψος, αλλά στο ένα τρίτο ή στο μισό του.
Κάποιο μεμονωμένο που ακουμπά κατευθείαν πάνω σε έναν ανθό και κρατά υγρασία, ναι, και νωρίς. Το μαζικό ξεφύλλισμα στο τέλος της ανθοφορίας κοστίζει σοδειά: οι ανθοί γεμίζουν με τα φύλλα που μένουν.
Προς το τέλος της ανθοφορίας είναι φυσιολογικό: το φυτό παίρνει θρεπτικά από τα παλιά φύλλα και τα μεταφέρει στους ανθούς. Ανησυχητικό είναι αν εμφανίζεται νωρίς στην ανθοφορία, ανεβαίνει γρήγορα ή οι ίδιοι οι ανθοί μαλακώνουν.
Από ένα μαραμένο ή αποχρωματισμένο φύλλο στη μέση του ανθού που βγαίνει χωρίς αντίσταση όταν το τραβήξετε — από κάτω, ο ανθός είναι ήδη καφέ μέσα. Γι’ αυτό πρέπει να κοιτάτε μέσα στη μάζα των φυτών κάθε εβδομάδα, όχι μόνο από πάνω. Τα προσβεβλημένα σημεία αφαιρούνται με περιθώριο.
Κατεβαίνει σταδιακά σε όλη την ανθοφορία, επειδή πυκνοί ανθοί και υγρός αέρας μαζί είναι αυτό που δημιουργεί τον κίνδυνο μούχλας. Οι τιμές-στόχοι ανά φάση και η σχέση τους με τη θερμοκρασία βρίσκονται, με υπολογιστή, στη σελίδα του VPD.
Καλύτερα όχι. Το στρες ριζών κοστίζει σοδειά και το φυτό δεν έχει χρόνο να το αναπληρώσει. Αν η γλάστρα μίκρυνε, η στιγμή ήταν η βλαστική φάση: τώρα βοηθά μόνο να ποτίζετε συχνότερα και σε μικρότερη ποσότητα.
Μόλις τα κλαδιά γέρνουν από το βάρος των ανθών, ναι. Πιο εύκολο είναι να τεντώσετε από πριν ένα δίχτυ οριζόντια, όσο τα φυτά είναι μικρά: τα κλαδιά μεγαλώνουν μέσα από αυτό και στηρίζονται μόνα τους.
Αισθητά από τη μέση της ανθοφορίας, και πιο έντονα τις τελευταίες εβδομάδες. Το φίλτρο άνθρακα πρέπει να μπει πριν από αυτή τη στιγμή — και η σκηνή πρέπει να είναι σε ελαφριά υποπίεση ώστε ο αέρας να περνά από το φίλτρο και όχι δίπλα.
Εξαρτάται κυρίως από την ποσότητα φωτός και την επιφάνεια, λιγότερο από την ποικιλία. Ένα ρεαλιστικό εύρος αντί για έναν ευσεβή πόθο σας δίνει ο υπολογιστής απόδοσης — τα νούμερα της συσκευασίας είναι μέγιστες τιμές σε συνθήκες εργαστηρίου.